موقعیت  جغرافیایی

شهرتکاب در جنوی استان آذربایجان غربی واقع شده و از شمال به استان آذربایجان شرقی و از طرف غرب به شهرستان شاهیندژ و از طرف شرق به استان زنجان و از سمت جنوب به استان کردستان محدود است تکاب در طول 7/47 درجه طول شرقی از نصف النهار گرینویچ و 36 درجه 7 دقیه عرض شمالی از انواع واقع شده و ارتفاع آن از سطح دریا1765 متر مربع می باشد.

اطلاعاتی تکمیلی در ادامه مطلب

////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////.

ادامه مطلب

نوشته شده توسط نادر براتی در 86/05/13 ساعت 10:44 موضوع شهرستان تکاب | لینک ثابت

ادامه مطلب

نوشته شده توسط نادر براتی در 86/05/10 ساعت 13:46 موضوع اطلاعات کلی تخت سلیمان | لینک ثابت

نوشته شده توسط نادر براتی در 86/05/09 ساعت 13:16 موضوع شهرستان تکاب | لینک ثابت

قلعه تخت بليقيس 

 كوه بليقيس در 8 كيلو متري شمال شرقي تخت سليمان با دو قله بلند با ارتفاع 3200متر و3655 متر در ادامه سلسله كوههاي شرق درياچه اروميه واقع گرديده. روي قله جنوبي استحكامات وقلعه معروف تخت بليقيس وبه روايتي (مللكه صبا ) قرار دارد. ساختمان قلعه كاملآ مدور واز سنگ بنا شده . لذا مي توان تصور كرد كه از اين بنا به عنوان برج ديده باني استفاده مي شده . بين دو قله كوه درياچه بسيار زيبايي كه از ذوب شد ن برف كوهها بوجود آمده در بيشتر ماههاي سال قابل مشاهده است هر چند در سالهاي اخير به جهت كمي بارش تابستانها آب درياچه خشك مي شود .

قلعه تخت بليقيس در سال 1959 توسط  فون دراوستن مورد بررسي قرار گرفت وبعد از آن همه ساله توسط هيات باستان شناسي مورد بازديد قرار گرفت.ودر سال 1966 و1969به وسيله (ديتريش هوف ) بررسي ومساحي شد.

مشخصات قلعه تخت بليقيس

حصار استحكامات فضايي حدود 50 در 60 متر كه به صورت پلكاني با ارتفاع زيادي ادامه يافته و در حدود 9 ارك مشخص است . در درون حصار ساختمان تقريبآ مربع شكل وايواني در جلو مي توان ديد . كه محور آن در جهت تخت سليمان قرار گرفته .در جلو بنا يك تراس چند طبقه قرار دارد كه اتاقهاي پناهگاه مانندي با سقف گنبدي مي باشد.

تاريخ بنا

نوع معماري آجرهاي كه در ابعادآجرهاي ساساني هستندهمچنين قطعات سنگ .ماسه زرد رنگ با علائم حجاري ساساني تاريخگذاري بنا را به دوره ساسانيان نزديكتر مي كند

منبع ــ ويرانه هاي تخت سليمان ـ رودلف ناومان 

تكاب افشار ــــ علي محمدي

/////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////

نوشته شده توسط نادر براتی در 86/05/08 ساعت 15:14 موضوع اطلاعات کلی تخت سلیمان | لینک ثابت

نوشته شده توسط نادر براتی در 86/05/08 ساعت 15:12 موضوع دریاچه تخت سلیمان | لینک ثابت

نوشته شده توسط نادر براتی در 86/05/08 ساعت 7:57 موضوع اطلاعات کلی تخت سلیمان | لینک ثابت

Brief Description

The archaeological site of Takht-e Soleyman, in north-western Iran, is situated in a valley set in a volcanic mountain region. The site includes the principal Zoroastrian sanctuary partly rebuilt in the Ilkhanid (Mongol) period (13th century) as well as a temple of the Sasanian period (6th and 7th centuries) dedicated to Anahita. The site has important symbolic significance. The designs of the fire temple, the palace and the general layout have strongly influenced the development of Islamic architecture.

Justification for Inscription

Criterion i:
Takht-e Soleyman is an outstanding ensemble of royal architecture, joining the principal architectural elements created by the Sasanians in a harmonious composition inspired by their natural context.

Criterion ii:
The composition and the architectural elements created by the Sasanians at Takht-e Soleyman have had strong influence not only in the development of religious architecture in the Islamic period, but also in other cultures.

Criterion iii:
The ensemble of Takht-e Soleyman is an exceptional testimony of the continuation of cult related to fire and water over a period of some two and half millennia. The archaeological heritage of the site is further enriched by the Sasanian town, which is still to be excavated.

Criterion iv:
Takht-e Soleyman represents an outstanding example of Zoroastrian sanctuary, integrated with Sasanian palatial architecture within a composition, which can be seen as a prototype.

Criterion vi:
As the principal Zoroastrian sanctuary, Takht-e Soleyman is the foremost site associated with one of the early monotheistic religions of the world. The site has many important symbolic relationships, being also a testimony of the association of the ancient beliefs, much earlier than the Zoroastrianism, as well as in its association with significant biblical figures and legends

 ترجمه متن ار سایت یونسکو

توضيح مختصر

بناي باستاني تخت سليمان بروي تپه اي در منطقه كوههاي آتشفشاني واقع شده است . اين بنا متشكل از معبد اصلي زرتشتيان مي باشد.كه بخشي از آن در دوره ايخانيان (مغول) قرن سيزدهم ساخته شده وداراي كليساي دوره ساسانيان قرن هفتم وششم كه به آناهيتا هديه شده است.اين بنا داراي ويژگي سمبليك مهمي است. طرح معبد آتش ـ مغر ونماي كلي بنا توسعه معماري اسلامي را بسيار تحت تآثير قرار داده است.

تشريح باستانشناسي اين اثر

ويژگي ـ 1

تخت سليمان بناي فوق العاده با معماري سلطنتي بوده ويژگي هاي اصول معماري دوره ساسانيان را با تركيبي منظم با خصوصيات طبيعي پيوند داده است.

ويژگي ـ 2

تركيب اصول معماري دوره ساسانيان در تخت سليمان نه تنها تاثير عميق بروري توسعه معماري مذهبي در دوران اسلم بلكه بروري ساير فرهنگها نيز داشته  اثر باستاني تخت سليمان نمايش فوق العاده و خاص از ارايه فرهنگ آتش وخاك در طول ساليان طولاني است.

ويژگي ـ 3

تخت سليمان نشانگر نمونه اي فوق العاده از معابد زرتشتيان است كه توسط معماري ساسانيان كامل شده و داراي مدل والگوي تركيبي بي نظير است

ويژگي ـ 4

بعنوان معبد اصلي زرتشتيان تخت سليمان اولين بناي باستاني است كه اثري از يكي از مذاهب ابتدايي بشري را در خود جاي داده است . اين بنا نه تنها رابطه مستحكم و سمبليك مذهبي دارد بلكه نمايش دهنده هماهنگي عقايد پيشينيان بسيار قبل از ظهور دين زرتشت ويا ظهور انجيل وساير كتابهاي مذهبي بوده است

مطلب فوق ترجمه پست قبلي كه از سايت يونسكو بخش ثبت آثار فرهنگي وتاريخي در كشورهاي جهان مي باشد انتخاب شده.

نوشته شده توسط نادر براتی در 86/05/08 ساعت 7:55 موضوع اطلاعات کلی تخت سلیمان | لینک ثابت

هر برگ از تاریخ ایران را ورق بزنی بی شک نشانه های متعددی از تمدن به چشم می خورد که در بسیاری از آن ها جای بای قدرت _هنر_سلطه ودست آخر مقتضیات زمان دیده می شود. سرزمین ایران بسیاری از این نشانه ها را دارد.گاه مایه افتخار وشکوه گاه دلیل تآسف.بیش از همه اما آنها که در تلفیق با طبیعت مجموعه ای را بدیدار کرده اند شگفت انگیز است.شگفتی نه در نشانه های تصویری که در هم ذات بنداری با تاریخی که در زندگی در ان جریان داشته هر بینندهای را به غور می برد.سرزمین ایران ÷هناور ایران نیز از این مجموعه ها کم ندارد.     مطالعات انجام شده در مجموعه تخت سلیمان نشان می دهد این منطقه از هزاره اول قبل از میلاد محل استقرار بوده. اما آتشکده آذرگشسب روی بقایای آثاری از دوره بارت ها احداث شده است این آتشکده بعدها در دوره ساسانی به ویزه در زمان خسرو اول اهمیت بالایی به دست آورد.آتشکده بزرگ تخت سلیمان به زبان پهلوی گنزک یا گنجه نا میده می شده.رومیا ن ان را گز کا واعراب به نام شیز می شناختند.این مکان در سال 624 میلادی در حمله ارتش روم شکست سپا هیان خسرو دوم مورد غارت و تخریب قرار گرفت.پس از ان وبه خصوص در اوایل ظهور اسلم اعتبار خود را از دست داد .اما در زمان ایلخا نان مغول به احداث واحدهای جدید به ویزه تغیر ایوان خسرو توسط ابا قا خان این منطقه بایتخت ییلاقی او شد. سنگ ازدها _کوه میان تهی معروف به زندان سلیمان _تخت بلقیس _ چشمه های آبگرم _ چمن متحرک معماری بناهای آتشکه و دریاچه همیشه جوشان مجموعه ای از شگفتی های آن به حساب می آید                                                                              وسعت این مجموعه حدود 12/5 هکتار است در این منطقه نشانه ها وبقایای استقرار از هزاره اول  قبل از میلاد تا قرن یاز دهم هجری دیده می شود. شکوه وابادانی تخت سلیمان مربوط به دوره ساسانیان است که ساختمان آتشکده آذرگشنسب در آنجا احداث شده . وبه عنوان مهمترین معبد زرتشتیان مورد احترام آن دوره بوده است . به دلیل همین اقتدار وشکوهی که آتشکده داشته مردم منطقه آن را تخت سلیمان نامیده اند . از آن پس در تمام کتاب ها وآثار باقی مانده نام آتشکده آذر گشنسب کمتر دیده شده . این نام هنوز هم بر سر این مجموعه باقی مانده است .      تخت سلیمان وسیع ترین تاسیسات مذهبی و اجتماعی دوره ساساتیان است که تاکنون از زیر خاک بیرون اورده شده .و شامل دو مجموعه تاریخی وطبیعی است .مجموعه تاریخی آن شامل ساختمان آتشکده .تالارها .راهروها . وعمارت پادشاهی است . کاوش های باستان شناسان در محوطه باستانی به کشف بیش از هزار سیصد اثر مهر گلین منجر شده است.این مهرهای گلین حاوی اطلاعات بسیار با ارزشی از نظام اداری. حقوقی . تجاری واقتصادی ساسانیان است.                                                                                                                      بخش طبیعی مجموعه متشکل از یک کوه آهکی است که قله ان چشمه بزرگی با دریاچه به قطر صد متر وجود دارد.چشمه تخت سلیمان هزاران سال پیش شروع به جوشیدن کرد و به تدریج بر اثر لعاب حاصل از آهک موجود در آب آن لبه بیرونی چشمه رسوب بسته وبالا آمده است.این روند در طول این سالها باعث پیدایش حوضچه ای به شکل گلدان شده که عمقی بین 60 تا 130 متر دارد . این دریاچه به عنوان کاسه مقدس زرتشتیان در کنار آتشکده و معبد آناهیتا در حال حاضر یکی از مرموزترین پدیده هایی است که باستان شناسان به دنبال حل رازهای ان هستند.روایت های گونا گونی در تاریخ به چشم می خورد که نشان میدهد در کف این در یاچه گنج بزرگی شامل نذورات روحانیون وپادشاهان دوره اشکانی _ خزانه قیمتیکراسوس پادشاه شکست خورده لیدیه در جنگ با کورش و خزانه پادشاهان سا سانی و ایلخانی محفوظ مانده است .این مجموعه به قدری گرانبهاست که تاکنون گروه های زیادی برای کاوش در دریاچه بسیج شده اند اما عمق زیاد _میزان املای و رسوبات وفشار غیر متعارف آب در اعماق بیش از 50 متری آن به قدری بالا است که هیچ غواصی تا به حال نتوانسته است موفق به پایین رفتن در دریاچه شود . چشمه های مقدس هر ثانیه صد لیتر آب تولید می کند وبا این که دریاچه دو راه خروجی دارد سطح آب آن همیشه ثابت است . هیچ موجود زندهای در ان زندگی نمی کند .

منبع    با اندکی تغیر مجله فارسی شماره دوم اردیبهشت سال هزار سیصد هشتاد پنج  

نوشته شده توسط نادر براتی در 86/05/08 ساعت 7:51 موضوع اطلاعات کلی تخت سلیمان | لینک ثابت

در قرن دهم ميلادی مسعودی آتشکده اذر گسشب را اينگونه وصف می کند امروز در ان شهر(شيز)آثار عجيبی از انبيه ونقوش گوناگو.ن است.که کرات سماوی و ماه وستارگان وعوالم بروبحر .اراضی مسکونی ونباتات وحيوانات وساير عجايب را نشان می دهد.شاهنشاهان آتشکده در اين شهر داشتند که در عهد همه سلسله هايايران مقدس ومحترم بود.اين آتشکده راآذرخوش می گفتند.آذربه زبان عجم آتش وخوش(نيکو)است.شاهنشاهان ايران هنگام رسيدن به پادشاهی با کمال احترام پياده به زيارت اين معبد ميرفتند .نذرها می کردند وهديه وخواسته بسيار به آنجا می بردند.خسرو دوم نذر کرد که اگر موفق به مغلوب نمودن وهرام چوبين شود زينت وزر وهدايا به اتشکده بفرست وبه عهدخود وفا نمود.اين اتشکده علامت اتحاد ويگانگی دينودولت بود ونمونه (سمبل)دولت ساسانيان به شمار می رفت که به واسطه ديانت و اتحاد قوت گرفت.بر خلاف اشکانيان که هر يک از ملوک الطوايف وشهربانان معبدی مخصوص خويش داشت.درآتشکده روحانيون ادعيه مقرر پنج گانه روز وتمام اعمال مذهبی را بجا می اورند.خصوصآ هنگام اعياد ششگانه سال که (کاهان باز)ناميده ميشود و در تمام فصول معين انجام می گرفت جشن جنبه باشکوهی داشت.اشخاصی که در زمره روحانيون نبودند همچنين در اتشکده را داشتند ومکلف بودند با آن مقام رفته دعای (آتش نيايش)را بخوانند.مردم معتقد بودند که هر کس در زوز سه بار به اتشکده برود ودعای نيايش را بخواند صاحب ثروت وفضيلت ميشود.

التنبيه  ـ مسعودی                

نوشته شده توسط نادر براتی در 86/05/08 ساعت 7:48 موضوع آتشکده آذرگشنسب | لینک ثابت

توجه به تقسيم بندي كوپن در خصوص آب وهوا وهمچنين آمار واطلاعات استخراج شده از ايستگاه تكاب نتيجه گيري مي شود كه ميزان بارندگي تكاب نسبت به ساير مناطق آذربايجان تفاوت چنداني ندارد واز لحاظ آب وهوايي تقريبآ در يك شرايط آب وهوايي قرار دارند.ايستگاه تكاب در قلمرو اب وهواي خشك ونيمه خشك قرار گرفته كه با توجه به تقسيم بندي كوپن اين نوع آب وهواييخود به دو نوع تيپ آبوهوايي تقسيم مي شود .

تيپ اقليمي (آب وهواي خشك صحرايي )

تيپ اقليمي (آب وهواي نيمه خشك يا استپي )

بر اساس داده هاي آماري بين سالهاي 1986 وسال 1994 ومشخصات اعلام شده كوپن ايستگاه تكاب را مي توان در قلمرو آب وهوايي نيمه خشك قرار داد. كه در اين اقليم ميزان بارش بيشتر از آب هوا صحرايي بوده يعني كمتر از دو برابر متئسط درجه حرارت سالانه در اين نوع اقليم آب وهوا با پوشش علف هاي پراكنده وهواي مرطوب مشخص است .همچنين ميزان بارندگي ساليانه خيلي كم وميزان تبخير و تعرق زياد است. در نتيجه مازاد ابي خيلي كم وجود داشته وبيلان آب در بعضي از ماهها منفي است .ساير ويژگيهاي اين نوع آب وهوا كه در ايستگاه تكاب نيز وجود داشته وبه وضوح قابل مشاهده است به شرح ذيل مي باشد.

ميانگين درجه حرارت سالانه كمتر از 18 درجه سانتيگراد وميانگين گرمترين درجه حرارت بيش از 18 درجه سانتيگراد مي باشد كه اين شرايط تقريبآ در ايستگاه تكاب مشاهده مي گردد.بطوريكه طي ده سال آماري گرمترين زمان ثبت شده در ماه اگوست سال 1987 با 3/30 درجه وسردترين زمان ثبت شده در ژانويه سال 1992 با 3/9ـدرجه سانتيگراد مي باشد.همچنين سردترين ماههاي در طول سال(دسامبرـژانويه ـ فوريه )كه هم زمان با اواخر پاييز تا اوايل بهار است.وگرمترين ماهها سال (ژوءن ـ جولاي ـ اگوست ـ ستامبر )كه معملا از اواخر بهار تا اوايل پاييز را شامل مي گردد.وهمچنيين از ساير ويژگيهاي تقسيم بندي كوپن مه بودن هوا بطور اتفاقي ومتوسط درجه حرارت تابستان بين 24 درجه تا 38 درجه منظور شده.كه معمولا احتمال چنين پديده اي (مه) در بعضي از مواقع در سال اتفاق مي افتد ومياتگين درجه حرارت تابستان نيز در همين حدود مي باشد .اين اقليم داراي زمستانها ي خيلي سرد با دوره يخبندان 3تا 4 ماه در ساي مي باشد پر باران ترين فصل بارندگي بهار وكم باران ترين فصل سال تابستان مي باشد. بطوركلي ريزش برف كه يكي از منابع تامين ابي منطقه مي باشد از اواخر ابان ماه شروع وتا اوايل بهار ادامه دارد .ميزان بارندگي بين سالهاي 1986 تا 1994 بطور متوسط 323 ميليمتراست. ودر طول اين سالها در سال 1988 با بيشترين ميزان بارش ودر سال 1989 با ميانگين216 ميليمتر كمترين ميزان بارندگي داشته .ميزان بارندگي در ماه اوريل بالترين ودر ماه ستامبر كمترين ميزان بارندگي را داشته بطور كلي ميانگين بارندگي منطقه 250 الي 320 ميليمتر در سال مباشد همچنين ميزان رطوبت نسبي 5/51 درجه است .حداقل درجه حرارت بين سالهاي اماري 24ـ درجه وحداكثر درجه حرارت 35 درج0 ثبت گرديده .

نوشته شده توسط نادر براتی در 86/05/08 ساعت 7:47 موضوع شهرستان تکاب | لینک ثابت

  بافت جمعیتی

براساس سر شماري عمومي نفوس ومسكن در سالهاي 1355و1365 و1375 ساختار جمعيتي شهرستان تكاب تغيرات عمدهاي داشته كه قابل بررسي ومطالعه است وضرورت مطالعه ان بر جمعيت شناسان وبرنامه ريزان جمعيت انر حتمي به نظر ميرسد.

شهرستان تكاب بر عكس ساختار ظاهري وشكل معماري وساختماني كه در طول سالهاي متمادي كمترين تغيرات را داشته از لحاظ شكل وبافت جمعيتي (قومي ـنژادي) تغيراتي زيادي داشته .كه اين تغيزات در طول سالهاي ذكر شده اماري كاملآ محسوس وقابل مشاهده است.ازجمله اين تغيرات تخليه كامل تعدادي از روستاهاوتراكم بيش از حد جمعيتي در بعضي از مناطق شهرستان ميتوان نام برد.با بررسيهاي بعمل امده از تغيرات جمعيت اين مناطق مشخص مي شود در طول ساليان متمادي اين تغيرات ادامه داشته .ولي عمده تغيرات مربوط به دهه سي مي گردد كه با مهاجرت تعدادي زيادي از ساكنين اقليت هاي مذهبي (يهودي وكليمي و فرقه بهايي )از داخل شهرو وروستاهاي اطراف اطراف به ديگر شهرهاي ايران ودر بعضي ومواقع به خارج از كشور صورت گرفت.كه با مهاجرات اين افراد خيلي ازمناطق خالي از سكنه گرديد كه از جمله (محله موسايي تپه وچند روستاي ديگر .از ديگر تغيرات مهاجرت تعدادي از خانورهاي زنجاني وهمداني را ميتوان نام برد كه باآمدن وساكن شدن اين خانوده ها در شهر تكاب تغيراتي در بافت جمعيتي ايجاد گرديد.اين خانوادها از آنجايكه اكثرآ از كسبه وبازاري بودند در شكل ووضيعت اقتصادي ساكنين شهرتحولاتي بوجود اوردند اين تغيرات بيشتر بين سالهاي 1335تاسال1340 بود. بعد از سال 1340 كه هم زمان با تحولات سياسي كشور وتقسيم اراضي زمنينهاي كشاوزري بود .شكل جميتي به نوعي تحت تآثير اين تحولات قرار گرفت .با آغاز تقسيم اراضي ونوع ديگر مالكيت وبهره برداري از زمينهاي كشاورزي شيوه خاص مهاجرتها شروع گرديد.بطوريكه تعدادي از كشاورزان كه فاقد زمين بودند وتعدادي كه داراي زمين ولي فاقد امكانات بهره برداري از زمين بودند چاره را در مهاجرت به شهر وكارگري ديدند.كه با شروع اين مهاجرتها به شهر بطوركلي تغيراتي زيادي در شكل جمعيت بوجود آمد.در كنار اين نوع مهاجرتها تعداد زيادي از ساكنين شهر تكاب نيز به شهرهاي ديگر از جمله زنجان ـاروميه ـتهران وشهرهاي اطراف نيز همراه بود.اين شيوه مهاجرت وتغيرات جمعيتي تا شروع انقلاب اسلامي ادامه داشت كه بعد از انقلاب اسلامي در سال 1375 با سرعت وشدت فراواني شتاب گرفت بطوريكه در مدت خيلي كوتاه تعداد زيادي از روستاها بطور كامل خالي از سكنه شده اندوتعداد زيادي از ساكنين شهر به ساير شهرها مهاجرت نمودند.از عوامل متعدي كه در اين مهاجرتها دخيل بود ميتوان از نبود امكانات رفاهي در روستاها وجود رفاه نسبي در شهر ود بعضي از مناطق خصوصآ روستاهاي كردنشين ناامني ودر گيريهاي كه توسط عوامل بيگانه وضد انقلاب بوجود مي امد .

نوشته شده توسط نادر براتی در 86/05/08 ساعت 7:44 موضوع شهرستان تکاب | لینک ثابت

 

الگوي جديد زندگي وتقيير وتحولات طبقه متوسط شهر نشين گونه جديدي از پر كردن اوقات فراغت را به وجود آورده. چگونگي گذراندن تعطيلات عيد ومقايسه آن با زندگي خانوداه قد يم كافي است تا نشان دهد الگوي فراغت از شيوه هاي قديمي تر و گذران در اجتماع فاميل به تمايل به سوي سفر كشيده شده است.گردشگري نيز همزمان با اين تقييرات به نوع تكامل يافته اي از توريس علمي گرايش پيدا كرد.هم اكنون مسافرت با توجه به شرايط زندگي جزو مهم از زندگي شده.حجم سفرهاي نوروزي چنان زياد است كه سيستم حمل ونقل كه طي سال در حالت نيمه تعطليل به سر مي برد دچار كمبود ناوگان مي شود .در حالي كه كارخانه هاي خودرسازي روزانه بيش از هزاران دستگاه خودر وارد جاده ها مي كنند پروزه هاي راه سازي به كندي پيش مي رود.مسافران نوروزي با خستگي راه مجبور شدهاند ساعتها در ترافيك شهرها گرفتار شوند.بسياري از محاسبات مردم بهم خورد.آنها تلاش نمودند كه با فراغ خاطر به مسافرت رفته .خستگي يك سال را از تن بزدايند.ولي با مشكلاتي كه به جهت عدم هماهنگي هاي سازمانهاي مر بوطه ايجاد شده نمي توانند از تعطيلات به نح مطلوب استفاده كنند..در واقع مسايل مربوط به گردشگري براي خود مردم كشور در حد استاندارهاي جهاني نيست. در واقع با توجه به اينكه در هر شهر هر گردشگري مبلغي هزينه مي كند كه سبب توليد چند شغل مشود در كشور ما علاوه بر شغل هاي فصلي كه در سفرهاي نوروزي و تعطيلات تابستان به وجود مي آيد سرمايه وپول قابل توجهي به گردش نمي افتد.چون بعد از تعطيلات پولي كه بدست آمده در مسير اصلي به جريان نم افتد.  همه مديران ودست اندركاران صنعت گردشگري بر اين باورند كه ايران داراي توانمندهاي بسيار فرهنگي ـ تاريخي و طبيعي براي جذب گردشگران داخلي وخارجي است اما تاكنون بهره اي از آن نبرده است.

صنعت توريسم در تخت سليمان

مجموعه تخت سليمان كه از سوي سازمان يونسكو كه در اواخر تير ماه سال 1382 به عنوان چهارمين ميراث فرهنگي تاريخي ايران به رسميت شناخته شد كه با گذشت چند سال هنوز در صد بسيار كمي از ايرانيان حتي نام آن مجموعه عظيم را شنيده اند بدين سان مي توان گفت سازمان ميراث فرهنگي كه توانسته است جهاني بودن تخت سليمان را در بزگترين سازمان فرهنگي جهان به ثبت برساند در معرفي آن به ايرانيان توفيق چنداني نداشته است .آمار تعداد گردشگران داخلي وخارجي هر چند در طول سال متغير است وبا توجه موقيت وسابقه تاريخي منطقه به مراتب خيلي كمت از مكان هاي ديگر است. مي توان اينگونه برداشت نمود كه از توانمنديهاي منطقه به نحو مطلوب براي جذب گردشگران استفاده نشده.چه تفاوتي موجب گرديده اين مجموعه با اين وسعت وسابقه درخشان تاريخي ايگونه ناشناخته مانده

صنعت گردشگري غول بزگي است كه روز به روز بزرگتر مشود همزمان استاندارهاي خدماتي ورفاهي اين صنعت نيز بالتر ميرود.هتل هاي مناسب امكانات حمل ونقل تسهيلات لازم وساير امكانات رفاهي مسافران وگردشگران از جمله خدماتي است كه با برنامه ريزي ومديرت علمي مي تواند در جهت استفاده از اين مجموعه مورد استفاده قرار گيرد. وضمن رفع محروميت از منطقه در جهت اشتغال جوانان ووافزايش سرمايه مورد بهره برداري قرار گيرد عدم وجود امكانات رفاهي وهمچنينين كمپ ومتل هاي اسكان براي توقف يكي از اصلي ترين مشكالتي است كه هر گردشگري در مرحله اول با آن مواجهه است . نظر به وسعت و خصوصيات منحصر بهفرد اين مجموعه اميد است به همت سازمان ميراث فرهنگي وساير سازمانهاي زيربط تمهيدات لازم براي گردشگران داخلي وخارجي انديشده شود.

نوشته شده توسط نادر براتی در 86/05/08 ساعت 7:31 موضوع گردشکری و توریسم | لینک ثابت

آذربايجان در قرن سوم هجري قمري از بزرگترين مراكز بافت قالي در كشور بوده و در دوره‌هاي سلجوقي و ايلخاني نيز اين هنر در آذربايجان از رونق خاصي برخوردار بود. مينياتورهاي نسخه خطي خمسه نظامي نثر قاسم علي و برخي آثار ديگر نشان مي‌دهد قاليبافي در دوره تيموري و سپس در دوره صفويه نيز سير تكاملي خود را طي كرده است. امروزه نيز آذربايجان يكي از مراكز مهم توليد انواع قالي در ايران است و بافتن انواع قالي در بيشتر شهرها و روستاهاي آن رايج است. توليدات اين هنر از نظر صادرات اهميت بسيار دارد از جمله معروفترين مناطق قالي در اين استان شهرستان تكاب است و قالي افشار شهرت جهاني دارد. تكاب به معني آب باريك و زميني است كه آب كم و باريكي در آن جاري باشد. تكاب به اسم مركب به معني دره‌زميني است كه بعضي جاها آب فرو رود و از جاي ديگر برآيد. اين جا را تيكان تپه و پيكان تپه هم گفته‌اند(در زبان تركي تيكان به معني خار مي‌باشد) كه اطراف شهر وجود دارد. ممكن است به دلايل متعددي ايجاد شده باشد. يكي از دلايل آن پيش از اسلام از راههاي مهم ميان همدان و ارمنستان و‌آسياي صغيربوده وديگر آنكه محل وجود چشمه‌ها قناتها و شاخه‌هاي رود سارق مي‌باشد. شهرستان تكاب داراي دهها اثر تاريخي مربوط  به قبل از اسلام است. از جمله تخت سليمان كه در چهل و دو كيلومتري شمال شرقي تكاب واقع شده و مركز آتشكده بزرگ ساساني به نام أذرگشسب يكي از سه آتشكده بزرگ و معروف ساسانيان است. شهر بيشتر در اينجابوده و احتمالا به علت فعاليت آتشفشان كوه زندان در فاصله 5/1كيلومتري تخت سليمان فعلي ويران شده و آثاري از آن برجا مانده است.

تاريخچه قالي در تكاب از ديدگاه باستانشناسي

شواهد باستان‌شناسي در استان آذربايجان غربي مويد اين مطلب است كه بافت طرحهاي هفت خان با نقشه‌اي شامل گلهاي فراوان كه در تمامي مناطق افشار بافته مي‌شود در گذشته‌هاي دور رواج داشته است. در سالهاي اخير در حفاريهاي باستان‌شناسي تپه قالايچي بوكان آجرهايئ سر از خاك بيرون آورده‌اند كه به گفته حفار آن آقاي بهمن كارگر به قرن هفتم پيش از ميلاد تعلق دارد. اين نقوش بر روي آجرهاي منقوش نقاشي شده و كاربرد اين نقش تاكنون شايد دليلي بر سابقه طولاني ارتباط هنرمندان با اين طرح بوده باشد. بر اثر مرور زمان اين طرحها نسل به نسل به دوره‌هاي حاضر رسيده كه شامل همان طرحهاي ديده شده در آجرهاست. اين طرحها شامل اقسام گلهاي هشت پر با هسته‌ دايره‌اي كه اصطلاحاً فقط در همان منطقه طرحهاي هفت خان ناميده مي‌شود. حركت طرحها در فرش 3 تايي 4 تايي 6 تايي مي‌باشد و در وسط آنها لوزهايي گذاشته مي‌شود كه فاصله بين طرحها مي‌اندازد. موضوعات تلفيقي از گل و آينه به صورت خطي در خطوط افق حركت مي‌كند. طرحهاي مذكور به همين صورت روي آجرهاي مكشوفه در بوكان با حذف آينه‌ها ديده شده است. طرحهاي لعاب دار شامل گلهاي تزئيني شش پر با هسته مركزي كه در يك ضلع و يا در دو ضلع مجاور كه در گوشه‌ها مورد استفاده بوده ازاين محل فراوان بدست آمده است. طرحهاي مذكور دقيقاً با طرحهاي هفت خان كه به طور سنتي از هزاره اول تا اين زمان رسيده همگون است.

قالي افشار تكاب

قالي و قاليچه‌هاي نفيس و گرانبهاي افشار محبوبيت خاصي در بازارهاي جهاني فرش دارد و ازحيث رنگ و مرغوبيت و طرز بافت و نقشه داراي بهترين كيفيت مي‌باشد. گاهي قاليچه‌هاي آن چنان ظريف توسط زنان و دختران ماهر و هنرمند افشار بافته مي‌شود كه مي‌توان آنرا در كيف دستي جاي داد. ليكن در اثر بي‌توجهي اولياء امور حكومت‌هاي سابق در طول ساليان متمادي محصولات هنري و صنعتي اين منطقه در هربرهه از زمان بنام يكي از شهرها از نظر تقسيمات كشوري و يا جغرافيايي كه هيچگونه ارتباطي به هم نداشته‌آند مانند بيجار، زنجان، همدان و گاهي مراغه و تبريز ارائه شده است. لازم به ذكر است كه نقشه و رنگ‌هاي قالي افشار ملهم از نقشه‌ها و ساير نقاط آذربايجان،خاصه تبريز است زيرا كسبه و تجاري كه خامه و رنگ و نقشه به تكاب مي‌آورده‌اند از تبريز وارد مي‌شده و هنوز نيز از آنجا وارد مي‌شود. اگر بخواهيم اطلاعات كافي در مورد رنگهاي گياهي به كار رفته در قالي‌هاي افشاركسب كنيم بايد پاي صحبت رنگرزهاي قديمي و صاحبان كارگاههاي بزرگ قالي بافي تبريز بنشينيم. اين صنعت با تمام سادگي آنقدر پيچيده است كه تنها خود رنگرز در سرخم رنگرزي مي‌تواند بگويد كه كدامين رنگ را براي مشتري تهيه مي‌نمايد. بهر صورت كليه اين رنگها را كوپ رنگي يا قازان رنگ مي‌گويند. بدليل اينكه اين رنگها را در داخل خم يا كوپ يا قازان تهيه مي‌كردند. قازان كلمه‌اي تركي بوده كه به معناي ديگ مي‌باشد.

طرز تهيه انواع رنگهاي قالي افشار تكاب

1-‌ رنگ لاكي روناسي: در اين رنگ آميزي روناس را كوبيده و با پشم در آب خيس نموده و آن را به مدت دو روز داخل كوپ يا خم مي‌خوابانند و سپس كاملا مي‌جوشانند تا رنگ آن ثابت شود. ازاين رنگ لاكي يا قرمز به سليقه و ابتكار رنگرز چند نوع رنگ لاكي يا قرمز ديگر تهيه مي‌كنند.

2- رنگ چهره‌اي(دوغي): در اين نوع رنگ‌آميزي ابتدا روناس را كوبيده و آنرا در خم مي‌پزند و سپس پشم را خيس نموده در داخل خم مي‌جوشانند(اما نسبت به رنگ لاكي كمتر مي‌جوشانند) آنگاه يكي دوساعت در دوغ مي‌خوابانند تا رنگ حالت شفاف بگيرد.

3- رنگ زرد: اين را نوعي گياه صحرايي بنام جاشير، كه نام محلي آن «جارمند» يا «جاشورت» مي‌باشد مي‌گيريند. يعني به دستور فوق خاتمه را در خم خوابانده سپس مي‌جوشانند و براي ثبات رنگ مقداري ادرا گاو به آن ميافزايند.

4- رنگ صورتي يا پيازي: اين رنگ از روناس تهيه مي‌شود و مقدارزمان جوشاندن خامه روناس يك روز يا كمتر و بالاخره بستگي به سليقه و دقت رنگرز و خواست مشتري دارد. در اين رنگرزي هم براي ثبات از دوغ استفاده مي‌شود.

5- رنگ گردوئي: براي تهيه اين رنگ، پوست گردو را مي‌كوبند و در داخل خم مي‌ريزند. سپس با خامه در داخل خم مي‌جوشانند. از اين نوع رنگ گردوئي نيز دو يا سه نوع رنگ گردويي تند و متوسط و ضعيف، با كاتاليزور نظير دوغ، آهك يا هيدرو بدست مي‌آورند.

6- رنگ سبز: اين رنگ نيز از گياه جاشير و نوعي گياه «گندل»بااضافه كردن موادي ديگر مثل آهك و هيدرو بنا به خواست مشتري توسط رنگرز تهيه مي‌شود.

7- رنگ سرمه‌اي: اين رنگ را از نيل كه جزو كالاهاي وارداتي از آلمان بوده درست مي‌كردند. براي تهيه اين رنگ نيل را در كوپ يا خم مي‌خوابانند و پس از جوشاندن براي ثبات رنگي از هيدرو و آهك استفاده مي‌كردند.

8- رنگ كرم: رنگ كرم كه اصطلاح محلي آن «قورداخ رنگي» مي‌باشد و از نوع كرم مخصوص كه بنا به اظهار اكثررنگرزها بيشتر در آلمان پرورش داده مي‌شود بدست مي‌آيد.

9- رنگ سياه: اين رنگ را از پوست انار تهيه مي‌كنند و يا از آهن زنگ‌زده باخواباندن در كوپ و افزودن موادي ديگر بدست مي‌آورند. مضاعف اينكه رنگهاي طوسي سير و طوسي روشن را از همين مخلوط با افزودن موادي ديگر مثل هيدرو و آهك تهيه مي‌كردند.

قابل ذكر است كه خود صنعت رنگرزي سنتي، مستلزم وجود رشته‌اي ديگر از همين صنايع بنام صنايع گياهي، يا رشته عملي گياه‌شناسي و از طرفي مستلزم وقت كافي و آشنائي با كارگاههاي عريض و طويل زياد است . البته اين امر نيز غيرقابل انكار است كه صنعت رنگرزي سنتي ريشه در موادداخلي دارد و در نتيجه در مسئله خودكفائي اقتصادي و اشتغال نيروهاي ساده و غيرماهرو مدرم خوش نشين مناطق روستايي  عده‌اي براي تامين مواد اوليه عده ‌اي بري حمل و آوردن گياهان و عده‌اي به عنوان كارگر رنگرزي بسيار مفيد و موثر خواهد بود و در هزينه‌اي ارزي كشور نيز تاثير بسزائي خواهد داشت.

نوشته شده توسط نادر براتی در 86/05/07 ساعت 14:59 موضوع صنایع دستی تکاب | لینک ثابت

باغداري و توليد محصولات دايمي در فضاي باز در منطقه تكاب افشار وروستاهاي اطراف از ساليان قبل اهميت خود را باز يافته ورشد قابل توجهي نسبت به گذشته پيدا كرده.افزايش تعداد افراد باسواد واشتغال افراد با تحصيلات از عوامل مهم وتاثير گذر در جهت رشد وپيشرفت باغداري در منطقه شده.با توجه به اينكه هنوز مشلات زيادي از جمله مبارزه با آفات  عدم آشنايي كامل به روشهاي نوين باغداريواصول صحيح نگهداري باغات به كار گيري روشهاي سنتي بالا بودن هزينه هاي نگهداري  وموارد مختلف ديگر باغداري از رشد قابل توجهي برخوردار بوده .وبا وجود اين موارد وعلل ديگر محصولات باغي منطقه اهميت خاصي در بازارهاي استاني كسب نموده وحتي مواردي صادرات محصولات به بازهاي استاني و منطقه اي آغاز گرديده نتايج آماري در منطفه افزايش تعداد بهربرداران وافزايش سطح زير كشت را دركليه سطوح توليد نشان مي دهد.بطوريكه مساحت باغ و قلمستاندر منطقه بر اساس سرشماري عمومي كشاورزي در سال 1382 به شرح زير مي باشد.مساحت كل باغ وقلمستان  2894 هكتار و تعداد بهره برداران 3845 نفر اعلام شده  از عمده محصولات منطقه مي توان به توليد انواع سيب درختي گلابي. گيلاس . زرد الو . هاو . آلو . آلوچه . بادام . گردو . شليل . توت . سنجد . وانواع مختلف محصولات جاليزي  آمار تعداد از محصولات و تعداد بهره برداران وسطح زير كشت انها بر اساس سرشماري كشاورزي سال 1382 مركز امار به شرح زير مي باشد

سيب از انواع مختلف 

تعداد بهره بردار     2042 نفر

توليد             3737  تن 

سطح زير كشت      1152 هكتار

گلابي                      

تعداد بهره بردارن  410 نفر

توليد       106 تن  

سطح زير كشت    6  هكتار

گيلاس         

تعداد بهره برداران   549 نفر 

توليد   448  تن 

سطح زير كشت   26 هكتار

زردآلو        

تعداد بهره برداران  1043 نفر

توليد  629 تن    

سطح زير كشت 96 هكتار  

هلو ـ شليل 

تعداد بهره برداران 123 نفر

توليد  6 تن

بادام  ـ گردو

تعداد بهره برداران   994  نفر

توليد   68 تن  

سطح زير كشت     96 هكتار 

نوشته شده توسط نادر براتی در 86/05/07 ساعت 14:56 موضوع شهرستان تکاب | لینک ثابت

,

نظر به ویزگیهای خاص منطقه افشار خصوصآنوع اب وهوا کوهستانی . منابع ابی وبا توجه به محدودیت های منطقه از جمله امکانات کم مکانیزاسیون_دوری راهها _عدم دسترسی مطلوب به بازارهای استانی وکشوری_بالابودن هزینه های بهره برداری و استفاده از روشهای سنتی وهمچنین در سالهای اخیر مسله کم ابی وخشکسالی از اهمیت وجایگاه خاصی بر خوردار گردیده.بطوریکه در سال 1360که در حدود 45670هکتار زیر کشت کشاورزی بوده این رقم در سال 1382 به مقدار 81507 رسیده.که از این مقدار در حدود 67902هکتار اراضی دیم وحدود13605 هکتار اراضی ابی را شامل شده. با تئجه به برسیهای اماری ونتایج حاصله و سایر عوامل از جمله مهاجرت روستاییان حدود35837هکتار بیشتر زیر کشت رفته و تعداد بهربرداران نیز 6640خانوار شده.که این امر برنامه ریزیهای دقیق وتوجه ممسولین به اهمیت کشاورزی در سالهای فوق می باشد.همچنین تلاش مضاعف کشاورز ن واهمیت دادن انها به مسله تولید می باشد.

نتایج تفصیلی در سر شماری عمومی کشاورزی در سال1382تعداد بهره برداران کشاورزی بر حسب نوع فعالیت به شرح فوق اعلام گردیده

در بخش زراعت تعداد6700 نفر در بخش باغداری 3845 نفر در بخش ÷رورش ماکیان 4937 نفر در بخش برورش زنبور عسل 361 نفر ودر بخش برورش دهندگان دام تعداد 8942 نفرذکر گردیده.که از این تعداد5189نفر در اراضی ابی و تعداد 6095 نفر در اراضی دیمی مشغول می باشند.

از عمده محصولات کشاورزی منطقه می توان به گندم .جو .چغندر قند .لوبیا .نخود .عدس .افتابگردان .یونجه .شبدر .سیبزمینی .بیاز .گوجه فرنگی ..... اشاره نمود.

براساس سرشماری کشاورزی عمومی سال 1382 مرکز آمار ایران میزان تولید وسطح کشت وتعداد بهره برداران بعضی از محصولات منطقه به شرح ذیل است.

گندم

تعداد بهرهبرداران     5548نفر    

سطح زیر کشت            35944 هکتار

تولید                    25319 نفر

جو

تعداد بهره برداران   1547 نفر  

سطح زیر کشت        2526 هکتار 

تولید                2247 نفر   

نخود

تعداد بهره برداران   2923 نفر 

سطح زیر کشت   2932    

تولید        4360 تن

یونجه وشبدر

تعداد بهره برداران    2165 نفر

سطح زیر کشت   9213 هکتار

تولید         23002  تن

سیب زمینی

تعداد بهره برداران  115 نفر

سطح زیر کشت    37 هکتار

تولید    282 تن

لوبیا . عدس . خیار . بیاز . گوجه فرنگی . هویج . چغندر قند . سبزیجات

تعداد بهره بردارن 347 نفر

سطح زیر کشت   122 هکتار

تولید   278 تن  

نوشته شده توسط نادر براتی در 86/05/07 ساعت 14:55 موضوع شهرستان تکاب | لینک ثابت

مجموعه آثار باستاني تخت سليمان كه در 45 كيلومتري شمال شرقي شهر ستان تكاب در استان آذربايجان غربي قرار گرفته، با وسعتي معادل 5/12 هكتار به عنوان يكي از محوطه هاي تاريخي مهم كشور محسوب مي گردد. در اين منطقه نشانه ها و بقاياي استقرار از هزاره اول ق.م تا قرن 11 ه.ق ملاحظه مي شود. اما اوج شكوه و آباداني تخت سليمان مربوط به دوره ساساني مي باشد. كه ساختمان آتشكده آذر گشنسب در آنجا احداث و به عنوان مهمترين معبد مورد احترام حكومت مذكور ايفا مي نمايد و آتش جاودان آن به مدت 7 قرن نماد اقتدار آئين زردتشت محسوب مي شده و آتشكده ساساني آذر گشنسب از زمان حكومت ايلخانيان به بعد « تخت سليمان » نام گرفت. وسيع ترين تاسيسات مذهبي و اجتماعي مجموعه مربوط به دوره ساساني است كه تاكنون شناسايي و از زير خاك بيرون آورده شده است. بقاياي آثار معماري اين مجموعه متعلق به يكي از بزرگترين نمادهاي مذهبي، سياسي و فرهنگي اواخره دوره ساساني در قرن 6 م به شمار مي آيد. بعد از زوال حكومت ساساني و پذيرش دين مبين اسلام توسط ايرانيان ، اين مجموعه عظيم كه در جنگهاي ايران و روم در زمان خسرو و پرويز به شدت آسيب ديده بود، ديگر رمق تجديد حيات نيافت، اما تا قرن 4 هـ.ق تعداد اندكي از معتقدان آئين باستان ايران در اين محل اسكان داشته و آتشكده نيز در مقياس كوچكتري مورد استفاده بوده است، در زمان حكومت آباقاخان مغول با انجام تعميرات وسيع و چشمگير و احداث بناهاي جديد، از اين مكان به عنوان پايتخت باستاني و تفرجگاه استفاده مي شده، بعدا" نيز محل مذكور توسط عامه مردم به صورت شهركي كم اهميت با مشاغل متنوعي تا قرن 11 هـ.ق ادامه حيات مي دهد. از اين تاريخ به بعد، محل متروكه و به علت اعتقادات عامه مردم كه مكان فوق را منسوب به سليمان نبي ( ع ) مي دانند، ازآن به خوبي حفاظت مي شود.

تاريخ

در اين منطقه علاوه بر بقاياي معماري مربوط به آتشكده آذرگشنسب و تاسيسات معماري دوره ساساني و آثاري از دوران اسلامي بويژه زمان ايلخاني مغول نشانه ها و بقاياي استقرار از هزاره اول ق.م ملاحظه مي شود. اما اوج شكوه و آباداني تخت مربوط به دوره ساساني مي باشد كه ساختمان آتشكده آذرگشنسب در اين مكان احداث و بعنوان مهمترين معبد مورد احترام ايرانيان قبل از اسلام نقش بسيار تعيين كننده اي در حيات سياسي – اجتماعي حكومت ساساني ايفا مي نمايد و آتش جاودان آن بمدت 7 قرن نماد اقتدار آئين زرتشت محسوب مي شد.

مجموعه آثار باستاني تخت سليمان وسيع ترين تاسيسات مذهبي واجتماعي دوره ساساني است كه تاكنون شناسايي و از زير خاك بيرون آورده شده است بقاياي آثار معماري اين محوطه متعلق به يكي از بزرگترين نمادهاي مذهبي، سياسي و فرهنگي اواخر دوره ساساني در قرن 6 م بشمار مي آيد. بطوريكه نقش تخت سليمان براي حكومت ساسانيان همانند تخت جمشيد است براي هخامنشيان . بعد از زوال حكومت ساساني وپذيرش دين اسلام توسط ايرانيان، اين مجموعه عظيم كه در جنگهاي ايران و روم در زمان خسرو پرويز بشدت آسيب ديده بود، ديگر رمق تجديد حيات نيافت، اما تا قرن 4 ﻫ .ق تعداد اندكي از معتقدان آئين زرتشت در اين محل اسكان داشته و آتشكده نيز در مقياس كوچكتري مورد استفاده بوده، در زمان حكومت آباقاخان مغول با انجام تعميرات وسيع و چشمگير و احداث بناهاي جديد، از اين مكان مدتي بعنوان پايتخت تابستاني و تفرجگاه استفاده مي شود، بعدا" نيز محل مذكور توسط عامه مردم بصورت شهركي كم اهميت با مشاغل متنوع تا قرن 11 ﻫ.ق. ادامه حيات ميدهد.

همانطور كه ذكر شده در دوره ساساني بويژه در زمان خسرو انوشيروان ( 579-531 ميلادي ) و خسرو پرويز توجه خاصي به عمران و آباداني اين محوطه معطوف مي گردد، و بعنوان يكي از معابد بسيار با اهميت تلقي مي شود. آتشكده آذر گشنسب در متون قديم داراي اسامي متعددي است از جمله به زبان پهلوي گنزك(GANZAK) يا گنجه ناميده مي شده، روميان آنرا گزكا (GAZKA) و اعراب شيز (SHIZ)مي گفتند. در زمان ايلخانان بدان ستوريق گفته شده، اما كلمه تخت سليمان از اسامي متاخر مجموعه ميبا شد كه عامه مردم بعلت عدم اطلاع ازعملكرداصلي و زمان ساخت آن، با توجه به احاديث و روايت مذهبي در مورد اقتدار حضرت سليمان ، اين امكان را بدان منسوب داشته و بهمين جهت محل ياد شده حالت تقديس پيدا مي كند و مردم خود را موظف به حفاظت و مراقبت از اين محل مي دانستند.

از اوايل قرن 19 م به بعد نيز مستشرفين از تخت بازديد و نهايتا" از سال 1959 ميلادي ( 1337 شمسي ) مجموعه توسط هيات حفاري آلماني با نظارت كارشناسان ايراني به مدت 20 سال مورد كاوش علمي قرار گرفت. بعد از انقلاب اسلامي نيز بلحاظ اهميت بالاي تاريخي – فرهنگي مجموعه و خطراتيكه موجوديت بقاياي معماري آثار را تهديد مي نمود. در سال 1372 اين مكان به عنوان يكي از ده پروژه بزرگ تاريخي – فرهنگي كشور انتخاب وتوسط سازمان ميراث فرهنگي كشور عمليات، ساماندهي، ( حفاظت،مرمت و پژوهش ) بوسيله كارشناسان سازمان بطور جدي در آن آغاز گرديد و تا كنون هم ادامه دارد. با اين اقدام علاوه بر انجام پاره اي اقدامات اضطراري از نظر حفاظت پژوهش، مرمت و معرفي، در حال حاضر محوطه جهت بازديد علاقه مندان و گردشگران داخل و خارجي آماده شده و ساليانه به تعداد قابل توجهي اقشار مختلف مردم داخلي و خارجي از اين مكان بازديد مي نمايند.

مشخصات طبيعي :

از نظر نماي طبيعي دو چهره مشخص را در منطقه تخت سليمان مي توان يافت :

1- منطقه مرتفع شمالي كه شامل كوههاي بلقيس، كوه زندان و كوه قره پولاد مي باشد.

2- منطقه نسبتا" كم ارتفاع جنوبي و شرقي كه وسعت اين منطقه نسبت به منطقه شمالي كم و از كوه هاي مهم اين منطقه كوه قره داغ درنزديكي روستاي چهار طاق به ارتفاع 3120 متر كه در جهت شمالي و جنوبي كشيده شده است. در واقع كوه هاي شرقي مقسم المياه برخي از شاخه هاي قزل اوزن و زرين رود مي باشد.

باستان شناسي زندان سليمان

پيرامون دهانه مخروطي شكل كوه زندان جايگاه معبد مقدسي مربوط به هزاره اول ق.م مي باشد. بقاياي اثار معماري پيرامون دهانه زندان باتوجه به اشياء تاريخي بدست آمده متعلق به قلمرو حكومت مانايي ها مي باشد كه از 830 تا 660 قبل از ميلادي در اين منطقه از ايران فرمانروايي داشته اند. به نظر مي رسد كه جايگاه مقدس فقط تا زماني رونق داشته كه درياچه كوه زندان آب داشته است و پس از خشك شدن آب آن اين جايگاه بعنوان معبد متروكه مي گردد و تا مدتي بعد از اين واقعه از برخي واحدهاي معماري آن بصورت قلعه نگهباني استفاده مي شود. خشك شدن آب گودال ميان تهي نيز به طور ناگهان نبوده بلكه سطح آب در زمان طولاني و به آرامي كم شده است و دليل آن هم سخت تر بودن رسوبات لايه هاي زيرين است كه رسوبات فشرده تر شده اند. و مدخل خروجي چشمه جوشان به تدريج كوچك شده است.

تخت بلقيس

كوه بلقيس با دو قله نزديك بهم و 3200 متر ارتفاع در 5/7 كيلومتري شمال شرقي تخت سليمان واقع شده است. بر فراز بلندترين قسمت اين كوه بقاياي استحكاماتي با مشخصات كلي مندرج در اين گزارش مربوط به دوره ساساني وجود دارد كه بلحاظ موقعيت مكاني و زماني، ارتباط آن با مجموعه آثار تخت سليمان، پيوند معماري و تاريخي بسيار نزديكي با مجموعه ياد شده ايجاد كرده و در واقع از جمله آثار پيوست به اين مكان تلقي مي گردد.

ويرانه هاي تخت بلقيس در سال 1959 بوسيله " فون دراوستن " بصورت علمي و دقيق مورد بازديد قرار گرفته و در سال هاي 1966 و 1969 ميلادي به وسيله " ديتريش هوف " بررسي و مستند سازي اوليه گرديد.

حصار استحكامات دژ بلقيس، فضايي در حدود 50*60 متر را در برمي گيرد. با توجه به نقشه مقدماتي تهيه شده اين حصار داراي 9 برج است كه احتمالا" 4 برج ديگر نيز بايد وجود داشته باشد كه در حال حاضر بعلت عدم انجام كاوش علمي مشخصات دقيق آنها معلوم نيستند. دروازه هاي اين اثر مي توانند در سمت جنوب شرقي يا نزديك زاويه جنوبي واقع شده باشند. در درون حصار، تالاري تقريبا" مربع شكل و ايواني در جلوي آن وجود دارد. در جلوي بنا يك تراس چند طبقه قرار دارد كه اتاقهاي پناهگاه مانند طويلي را با سقف گنبدي در خود جاي داده است. نوع معماري بنا و آجرهايي كه در ابعاد آجرهاي ساساني هستند همچنين قطعات سنگ ماسه اي زرد رنگ و علائم حجاري سنگتراشان ساساني، تاريخگذاري بنا را به اين دوره محتمل مي سازد. اين استحكامات در طرح كلي خود با ايوان، تالار و رواق پيرامون، نه تنها مي تواند معرف كاخ سازي ايراني باشد، بلكه به عنوان تاسيسات يك آتشكده نيز محسوب مي شود، از نظر طرح معماري و هندسي، جهت دادن استحكامات به سمت مجموعه باستاني تخت سليمان، هر دو بنا را طوري در ارتباط نزديك با هم قرار مي دهد كه تعبير استحكامات به عنوان يك آتشكده ساساني بسيار محتمل است. بهر صورت صرفنظر از جنبه تاريخي و معماري، بلحاظ باور و اعتقادات عامه ارتباطي اساطيري بين آثار تخت سليمان و دژ بلقيس نزد مردم نيز مطرح مي گردد، محل مذكور براي هر بازديدكننده از مجموعه تخت سليمان جذابيت خاصي دارد اما بعلت صعوبت راه دسترسي و سرد سيري منطقه، فقط در مواقع محدودي از سال امكان دسترسي به آن براي افرادي كه داراي تجهيزات لازم باشند مقدور است. مكان يادشده به علت اينكه بلندترين قله منطقه مي باشد داراي زمستانهاي طولاني و تابستاني دلپذير مي باشد چنانكه در ميان دو قله اين كوه، بر اثر آب برفها در اواخر بهار و اوايل تابستان، علاوه بر سرسبزي و وجود جويبارها، گلهاي رنگارنگ، درياچه اي فصلي نيز تشكيل مي شود كه بر جذابيت محل مي افزايد. راه دسترسي به اين مكان در حال حاضر از طريق راه ارتباطي تخت سليمان - دندي به زنجان در سه راهي معدن انگوران با جاده اي خاكي و فرعي كه فقط ماشين هاي شاسي بلند كمك دار قادر به عبور از آن هستند و تا نزديكي دامنه كوه مي توان به آن نزديك شد و بقيه مسافت را با حدود نيم ساعت پياده روي مي توان به آثار دژ رسيد

نوشته شده توسط نادر براتی در 86/05/07 ساعت 14:6 موضوع اطلاعات کلی تخت سلیمان | لینک ثابت

ادامه مطلب

نوشته شده توسط نادر براتی در 86/05/07 ساعت 13:48 موضوع شهرستان تکاب | لینک ثابت